Serbian NAATI CCL vocabulary list
124 Australian terms that come up in CCL dialogues, grouped by topic. For each one: how to render it in Serbian Srpski, and the mistake that costs candidates marks. Most frequent terms first; the notes are written in Serbian.
Practise a Serbian dialogue → About the Serbian testNo signup needed · your first full dialogue is marked free
Why these terms cost marks
CCL is marked on information transferred. Australian institutions and schemes often have no direct word in Serbian, so a term you render wrongly takes the segment's information with it, and one you hunt for eats into the five seconds you have to start speaking. Each entry links to the full explanation of the term.
NAATI's language policy for Serbian: NAATI treats Bosnian, Croatian and Serbian as different languages; there are no Serbo-Croatian tests, and you must nominate one. How the policy is applied →
- Health 24
- Legal 23
- Consumer 15
- Employment 14
- Welfare & Centrelink 14
- Community 11
- Immigration 10
- Education 9
- Housing 4
Health · 24
Medicare
HOW TO RENDER ITZadržati izvorni naziv 'Medicare' bez prevođenja, jer je to ime konkretne institucije.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga prevode kao generičko 'zdravstveno osiguranje', čime se gubi identitet konkretnog državnog sistema koji ispitivač traži.
Mental health care plan
HOW TO RENDER ITObjasniti kao 'plan nege mentalnog zdravlja koji izdaje lekar' — kratka opisna fraza, ne literalna transliteracija.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati to svode na 'psihijatrijski recept' ili samo 'terapija', gubeći administrativni koncept da je plan vezan za lekara opšte prakse i Medicare subvenciju.
Out-of-pocket
HOW TO RENDER ITReći 'trošak iz sopstvenog džepa' ili 'lični trošak koji pacijent snosi'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati kažu samo 'trošak' bez naznake da je reč o delu koji nije pokriven osiguranjem, čime se gubi ključna nijansa termina.
Lifeline
HOW TO RENDER ITZadržati naziv 'Lifeline' kao ime službe, uz eventualno dodatak 'linija za podršku u kriznim situacijama'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati prevode literalno kao 'linija za život', gubeći prepoznatljivost specifičnog naziva službe koji se u ispitu traži.
Emergency department
HOW TO RENDER ITReći 'odeljenje hitne pomoći' ili 'hitna služba u bolnici'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati kažu samo 'hitna pomoć', što u srpskom obično znači službu ambulantnih kola, pa se gubi razlika između bolničkog odeljenja i terenske ekipe.
Medical certificate
HOW TO RENDER ITReći 'lekarsko uverenje' ili 'doktorska potvrda'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati koriste 'medicinski sertifikat', direktnu transliteraciju koja zvuči neprirodno i nije standardni srpski termin za ovaj dokument.
Medicare card
HOW TO RENDER ITReći 'Medicare kartica', zadržavajući ime institucije.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati prevode kao generičku 'zdravstvenu kartu' ili 'zdravstvenu knjižicu', gubeći referencu na konkretan Medicare dokument.
Triple Zero
HOW TO RENDER ITReći broj kao cifre: 'nula nula nula' ili 'broj 000'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati automatski prevode u '911' ili '112' po analogiji sa drugim zemljama, čime se gubi tačan broj koji se bodovanjem informacije direktno traži.
Gap fee
HOW TO RENDER ITReći 'razlika u ceni' ili 'gap fee' uz objašnjenje 'iznos koji pacijent plaća iznad Medicare naknade'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'dodatna naknada' gubi vezu sa Medicare sistemom i zvuči kao proizvoljna dodatna taksa, a ne kao specifična razlika između rabata i pune cene usluge.
Referral letter
HOW TO RENDER ITReći 'upute za specijalistu' ili 'preporuka lekara' – opisni prevod uobičajen u medicinskom kontekstu.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'preporuka za posao' ili generičko 'pismo' bez konteksta gubi specifičnost da je ovo medicinski dokument potreban za pristup specijalisti, često i za Medicare rabat.
Waiting list
HOW TO RENDER ITReći 'lista čekanja' – direktan i prirodan prevod na srpski.
WHERE MARKS ARE LOSTNema velike zamke, ali neki greškom kažu 'red čekanja' u smislu fizičkog reda, gubeći administrativni smisao liste na kojoj se čeka na termin.
Asthma action plan
HOW TO RENDER ITReći 'plan za zbrinjavanje astme' ili 'akcioni plan za astmu' – opisni prevod jer termin nije zvanični naziv institucije.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'plan lečenja astme' je previše uopšten i gubi specifičnost da se radi o konkretnom pisanom dokumentu sa koracima za hitne situacije, ne o opštoj terapiji.
Extras cover
HOW TO RENDER ITReći 'dodatno osiguranje' ili 'extras cover' uz objašnjenje 'pokriće za dodatne usluge poput stomatologije i fizioterapije'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'dopunsko osiguranje' bez konteksta se meša sa opštim privatnim zdravstvenim osiguranjem (hospital cover), gubeći razliku da 'extras' pokriva specifično neke usluge van bolničkog lečenja.
GP referral
HOW TO RENDER ITReći 'uput od doktora opšte prakse' ili 'GP uput'.
WHERE MARKS ARE LOSTSamo 'preporuka' gubi formalni/administrativni značaj dokumenta potrebnog za Medicare naknadu.
Bulk bill
HOW TO RENDER ITReći 'bulk bill' kao termin, uz objašnjenje 'lekar naplaćuje direktno Medicare-u, bez doplate pacijenta'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'besplatan pregled' je netačan jer se ne radi o besplatnoj usluzi uopšteno, već o direktnoj naplati Medicare-u samo kada lekar to odabere.
PBS
HOW TO RENDER ITReci 'PBS' i po potrebi dodaj 'državna šema subvencionisanja lekova' – naziv ostaje kao skraćenica.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevođenje kao 'zdravstveno osiguranje za lekove' briše razliku od Medicare-a i gubi poen jer PBS je poseban program, ne opšte osiguranje.
Public hospital
HOW TO RENDER ITReci 'javna bolnica' – direktan i uobičajen prevod.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'državna bolnica' zvuči čudno na srpskom u kontekstu zdravstva i može zbuniti; ispravan i uvek prihvaćen izraz je 'javna bolnica'.
Private health cover
HOW TO RENDER ITReci 'privatno zdravstveno osiguranje' – ovo je standardan i tačan prevod, nema potrebe za engleskim terminom.
WHERE MARKS ARE LOSTNeki kažu samo 'osiguranje' bez 'privatno', što briše ključnu razliku prema Medicare-u i gubi poen jer ispitivač traži tačno tu suprotnost javno/privatno.
Advance care directive
HOW TO RENDER ITReći 'unapred data medicinska direktiva' ili 'izjava o željama za medicinski tretman unapred' da se prenese pravna i medicinska svrha.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'napredna nega' je pogrešan i besmislen – 'advance' se odnosi na to da je odluka data unapred, ne na 'napredni' nivo nege.
Bulk billing
HOW TO RENDER ITReći 'direktna naplata preko Medicare-a bez troška za pacijenta' ili kratko 'bulk billing' uz objašnjenje da pacijent ne plaća.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'masovna naplata' je bukvalan kalk koji ne prenosi suštinu – ključna informacija je da pacijent ništa ne plaća, a ne da se naplata vrši 'masovno'.
Triage
HOW TO RENDER ITReci 'trijaža' – ustaljena medicinska pozajmljenica u srpskom jeziku.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'pregled' gubi specifično značenje procene prioriteta/hitnosti, što je suština trijaže.
Specialist referral
HOW TO RENDER ITPrevesti kao 'uputnica za specijalistu' - standardan i razumljiv medicinski termin.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često prevedu samo kao 'poseta specijalisti', izostavljajući da je uputnica od GP-a preduslov za Medicare naknadu, čime se gubi ključna administrativna informacija.
Pharmaceutical Benefits Scheme
HOW TO RENDER ITReci naziv na engleskom 'Pharmaceutical Benefits Scheme' ili objasni kao 'državni program subvencionisanja lekova na recept'.
WHERE MARKS ARE LOSTGreška je prevesti kao 'farmaceutska korist' ili 'apotekarska šema', što ne prenosi da se radi o vladinom programu subvencije lekova.
Ambulance cover
HOW TO RENDER ITPrevesti opisno kao 'osiguranje za troškove hitne pomoći', jer direktan ekvivalent ne postoji u srpskom sistemu.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga izjednače sa opštim 'zdravstvenim osiguranjem' (health insurance), gubeći specifičnost da se odnosi baš na troškove ambulantnog prevoza/hitne pomoći.
Legal · 23
Fair Trading
HOW TO RENDER ITZadržati naziv 'Fair Trading' kao ime institucije, po potrebi dodati opisno 'agencija za zaštitu potrošača'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati prevode literalno kao 'poštena trgovina', generička fraza koja ne identifikuje konkretnu državnu agenciju.
Fair Work Commission
HOW TO RENDER ITOstaviti na engleskom kao 'Fair Work Commission', jer je to zvanični naziv institucije.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često prevode kao 'Komisija za pravedan rad' ili 'Sud za radne odnose', što je pogrešno jer to nije sud i menja se tačan naziv institucije koji mora ostati neprevediv.
Event number
HOW TO RENDER ITReći 'broj događaja' ili 'referentni broj prijave'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga prevode kao 'broj slučaja' (case number), što je drugi pravni koncept, ili izostavljaju sam broj, gubeći ključnu informaciju.
Local Court
HOW TO RENDER ITReći 'Local Court' uz kratko objašnjenje 'lokalni sud, sud nižeg stepena', jer je to naziv konkretne institucije u sudskom sistemu.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevođenje kao 'opštinski sud' je pogrešno jer ne postoji veza sa opštinskom upravom — to je sud nižeg stepena u državnom pravosudnom sistemu, ne lokalna administrativna institucija.
Light duties
HOW TO RENDER ITReći 'lakši poslovi' ili 'olakšani radni zadaci' – opisni prevod jer je termin radni koncept, ne naziv institucije.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'lako radno mesto' je pogrešan jer implicira promenu radnog mesta, a ne privremenu prilagodbu postojećih dužnosti tokom oporavka.
Legal Aid
HOW TO RENDER ITReći 'Legal Aid' kao naziv službe, uz kratko objašnjenje 'besplatna pravna pomoć' ako je potrebno pojasniti kontekst.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'pravna pomoć' bez pominjanja da je to konkretna državna služba gubi informaciju da se radi o specifičnoj instituciji na koju se osoba može obratiti, a ne o pravnom savetu uopšte.
Family Court
HOW TO RENDER ITPrevedi kao 'porodični sud' – to je uobičajen i jasan termin.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga mešaju sa 'sudom za porodično nasilje' ili prevode kao 'sud za porodicu', gubeći preciznost pravnog naziva institucije.
Federal Circuit
HOW TO RENDER ITPrevedi kao 'Savezni sud (Federal Circuit Court)' ili objasni kao 'savezni sud nižeg stepena za porodične i građanske sporove'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga poistovećuju sa 'Federal Court' (Savezni vrhovni sud), što je druga institucija sa širom nadležnošću – to je česta zamena koja gubi bod.
Reference number
HOW TO RENDER ITReci 'referentni broj' – to je standardan i prihvaćen prevod.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati kažu 'broj predmeta' ili 'identifikacioni broj', što može zbuniti značenje ako se u dijalogu pominje konkretno 'reference number' kao poseban termin.
Police report
HOW TO RENDER ITReći 'policijski izveštaj' – direktan i uobičajen prevod.
WHERE MARKS ARE LOSTNema ozbiljne zamke, ali treba paziti da se ne prevede kao 'policijska prijava', jer je 'prijava' radnja podnošenja, a 'izveštaj' je sam dokument koji policija izdaje.
Magistrate
HOW TO RENDER ITReći 'sudija Magistrates' Court-a' ili jednostavno 'sudija nižeg suda'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'tužilac' je pogrešan jer magistrate sudi, ne zastupa optužbu; takođe 'sudija Vrhovnog suda' pogrešno menja nivo suda.
Police check
HOW TO RENDER ITReći 'uverenje o nekažnjavanju' ili 'policijska provera'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'policijski izveštaj' je netačan jer ne opisuje pravu svrhu - proveru krivičnog dosijea za administrativne potrebe.
Statutory declaration
HOW TO RENDER ITReći 'zakonska (svečana) izjava' ili 'overena pismena izjava pod zakonskom odgovornošću' da bi se prenela pravna težina dokumenta.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'izjava' bez dodatka gubi ključnu informaciju da je pravno obavezujuća i kažnjiva ako je lažna – to nije obična izjava.
Apprehended violence order
HOW TO RENDER ITReci 'sudska zabrana prilaska (zbog nasilja)' – opisni prevod koji prenosi funkciju naloga.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'nalog za hapšenje' je pogrešan jer AVO nije krivična kazna niti nalog za hapšenje, već zaštitna mera; to potpuno menja pravno značenje.
Duty lawyer
HOW TO RENDER ITReci 'dežurni advokat' – ustaljen i tačan prevod.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'javni tužilac' je pogrešan jer duty lawyer brani okrivljenog, a ne predstavlja državu; ovo potpuno menja ulogu u postupku.
Infringement notice
HOW TO RENDER ITReći 'prekršajni nalog' ili 'kazna za prekršaj' – ovo jasno prenosi da je reč o administrativnoj novčanoj kazni.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'obaveštenje o kršenju' je previše bukvalan i nejasan; gubi se informacija da je u pitanju kazna sa iznosom koji se plaća, a ne samo upozorenje.
Demerit points
HOW TO RENDER ITPrevesti opisno kao 'kaznene poene na vozačkoj dozvoli', pošto identičan sistem ne postoji u Srbiji.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često prevedu kao 'novčana kazna' (fine), brkajući poene sa novcem - to su dve odvojene posledice prekršaja, i gubi se ključna informacija o sistemu bodovanja.
Good behaviour bond
HOW TO RENDER ITReći 'obavezujuća mera dobrog ponašanja' ili 'uslovna mera dobrog ponašanja' – ovo prenosi da je uslovno puštanje uz obavezu.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'kaucija za dobro ponašanje' je zbunjujući jer 'kaucija' asocira na novac kao kod stanarske kaucije, a ovo je sudska mera, ne depozit.
Caution
HOW TO RENDER ITReći 'policijsko upozorenje' ili kratko opisati: 'upozorenje o pravu na ćutanje pre ispitivanja'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati prevode kao 'opomena' ili 'upozorenje' u smislu saveta o opasnosti, gubeći pravni kontekst formalne izjave o pravima osumnjičenog.
AVO
HOW TO RENDER ITReći 'AVO' (zadržati englesku skraćenicu) uz kratko objašnjenje 'sudska zabrana prilaska' ako je potrebno.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi kao obična 'tužba' ili 'prijava policiji' - to nije isto, AVO je konkretan sudski zaštitni nalog, pa se gubi preciznost.
Justice of the Peace
HOW TO RENDER ITZadržati 'Justice of the Peace' ili skraćeno 'JP' uz objašnjenje 'ovlašćeno lice za overu dokumenata'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi kao 'sudija' (jer 'justice' podseća na sudiju) - JP nije sudija, to je ozbiljna greška u značenju.
On-the-spot fine
HOW TO RENDER ITReci 'kazna na mestu prekršaja' ili 'novčana kazna izrečena na licu mesta'.
WHERE MARKS ARE LOSTČesta greška je prevod 'kazna na licu mesta' bukvalno kao 'mesna kazna', što zvuči nejasno; takođe se greši prevodom kao 'sudska kazna', što gubi značenje da se izriče bez suđenja.
Working with Children Check
HOW TO RENDER ITZadrži engleski naziv 'Working With Children Check' jer je to zvaničan, prepoznatljiv naziv dokumenta/provere u Australiji.
WHERE MARKS ARE LOSTČesto se prevodi bukvalno kao 'provera rada sa decom', gubeći da je reč o zvaničnom, obaveznom dokumentu/dozvoli, a ne o opštem procesu.
Consumer · 15
Excess
HOW TO RENDER ITReći 'učešće u šteti' ili 'iznos samostalnog učešća osiguranika'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati prevode kao 'višak', generičku reč koja ne prenosi specifično finansijsko značenje u osiguranju.
Australian Consumer Law
HOW TO RENDER ITReći 'Australian Consumer Law' kao naziv zakona, po potrebi dodati 'australijski zakon o zaštiti potrošača'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'zakon o zaštiti konzumenata' bez pominjanja da je to specifičan savezni zakon gubi informaciju da se radi o tačno određenom pravnom aktu, a ne o opštem konceptu zaštite potrošača.
NRMA Insurance
HOW TO RENDER ITZadrži naziv na engleskom 'NRMA Insurance' jer je to ime firme, ne opšti pojam.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevođenje kao 'osiguranje NRMA' bez konteksta ili kao generičko 'auto-osiguranje' gubi identifikaciju konkretne kompanije koja se traži u testu.
Ombudsman
HOW TO RENDER ITReći 'ombudsman' (transliterovano kao 'ombudsman'), po potrebi dodati kratko objašnjenje 'nezavisni posrednik za pritužbe'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevođenje kao 'sudija' ili 'inspektor' gubi bod jer ombudsman nije sud niti ima moć kažnjavanja, već posreduje i daje preporuke.
Private health insurance
HOW TO RENDER ITReci 'privatno zdravstveno osiguranje' – to je standardan i razumljiv prevod.
WHERE MARKS ARE LOSTNeki kandidati ga poistovete sa Medicare-om ili kažu samo 'zdravstveno osiguranje', gubeći razliku između državnog i privatnog sistema, što je ključno za značenje.
Membership costs
HOW TO RENDER ITReci 'troškovi članstva' ili 'članarina' – oba su tačna i prirodna u srpskom.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati kažu samo 'cena' bez pomena da je vezano za članstvo, gubeći specifičnost da se radi o rekurentnoj naknadi, ne jednokratnoj kupovini.
Financial hardship
HOW TO RENDER ITReći 'finansijske teškoće' ili 'finansijski teret'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'siromaštvo' je preterano jer financial hardship može biti privremeno stanje, ne trajna siromaštva.
Afterpay
HOW TO RENDER ITReći 'Afterpay' kao naziv usluge/brenda, po potrebi dodati kratko objašnjenje 'plaćanje na rate bez kamate'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'kreditna kartica' ili 'kredit' gubi specifičnost - Afterpay je usluga odloženog plaćanja na rate bez kamate, a ne tradicionalni kredit sa kamatom.
Comprehensive insurance
HOW TO RENDER ITReći 'kompletno/sveobuhvatno osiguranje' ili zadržati 'comprehensive insurance' uz kratko objašnjenje.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi kao 'puno osiguranje' bez objašnjenja ili mešati sa 'third party insurance' (osiguranje samo od odgovornosti) - to je suprotno po obimu pokrića.
Third party
HOW TO RENDER ITReci 'treća strana' ili 'treće lice' – termin postoji i prirodan je u srpskom.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često kažu samo 'druga strana', gubeći značenje da je reč o nekome van glavnog ugovora između klijenta i institucije.
ACCC
HOW TO RENDER ITOstaviti kao 'ACCC', uz kratko objašnjenje 'komisija za zaštitu konkurencije i potrošača'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao 'sud' ili 'inspekcija', gubeći specifičnu ulogu regulatornog tela za konkurenciju i zaštitu potrošača.
BPAY
HOW TO RENDER ITZadržati englesku reč 'BPAY' jer je to naziv konkretnog sistema bez pravog ekvivalenta.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi uopšteno kao 'online plaćanje' - gubi se specifičnost da je reč o imenovanom australijskom sistemu plaćanja.
Cooling-off period
HOW TO RENDER ITReći 'period za razmišljanje' ili 'period odustanka od ugovora' uz kratko objašnjenje ako treba.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi bukvalno kao 'period hlađenja' - to je bukvalizam koji ne prenosi pravni smisao termina.
Direct debit
HOW TO RENDER ITReci 'automatsko zaduženje računa' ili 'direktno zaduženje', jasno naglašavajući da se novac automatski povlači sa računa.
WHERE MARKS ARE LOSTČesto se prevodi kao 'direktna uplata', što zvuči kao da klijent nešto ručno uplaćuje, umesto da se radi o automatskom povlačenju sredstava.
Hardship arrangement
HOW TO RENDER ITReci 'dogovor zbog finansijskih teškoća' ili 'poseban plan otplate zbog finansijskih poteškoća'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često kažu samo 'plan otplate', izostavljajući da je razlog finansijska teškoća, što je ključni deo značenja termina.
Employment · 14
Fair Work
HOW TO RENDER ITZadržati naziv 'Fair Work' kao ime institucije.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati prevode literalno kao 'pravedan rad', čime se gubi identitet konkretnog regulatornog tela.
Unfair dismissal
HOW TO RENDER ITReći 'nepravedan otkaz' ili 'nezakonito otpuštanje s posla'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod samo kao 'otkaz' gubi ključni element nepravednosti/nezakonitosti koji je suština termina.
Superannuation
HOW TO RENDER ITReći 'superanuacija' (transliterovano) ili 'penzioni fond'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'penzija' je pogrešan jer se radi o fondu koji se akumulira tokom rada, ne o državnoj penziji koja se prima nakon isteka radnog veka.
WorkCover
HOW TO RENDER ITReci 'WorkCover' kao naziv, po potrebi dodaj 'osiguranje za povrede na radu'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao samo 'osiguranje' gubi specifičnost da se radi o sistemu vezanom za povrede na radnom mestu, ne opšte zdravstveno osiguranje.
Enterprise agreement
HOW TO RENDER ITReći 'sporazum o uslovima rada na nivou preduzeća' ili kratko 'kolektivni ugovor preduzeća', uz mogućnost da se pomene engleski termin ako sagovornik ne razume.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi bukvalno kao 'ugovor o preduzetništvu' je pogrešno – to zvuči kao poslovni ugovor za osnivanje firme, a ne kao radni sporazum.
Payslip
HOW TO RENDER ITReci 'platna lista' ili 'obračun zarade' – oba su prihvatljiva i jasna.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'plata' (samo iznos novca) gubi značenje da je u pitanju dokument/potvrda, a ne sam novac.
Tax file number
HOW TO RENDER ITReći 'poreski identifikacioni broj' ili koristiti englesku skraćenicu TFN, uz kratko objašnjenje ako treba.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'broj poreskog fajla' je bukvalan i zvuči nerazumljivo na srpskom; treba koristiti funkcionalni naziv, ne kalk sa engleskog.
Workers compensation
HOW TO RENDER ITReći 'naknada za povrede na radu' ili 'osiguranje za povrede na radu' – oba jasno prenose suštinu.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'kompenzacija radnika' je kalk sa engleskog i nejasan; gubi se informacija da je reč o osiguranju vezanom za povrede na radnom mestu.
Penalty rates
HOW TO RENDER ITPrevesti opisno kao 'dodatak na platu za rad vikendom/praznicima' ili 'povećana satnica za vanredni rad'.
WHERE MARKS ARE LOSTBukvalan prevod 'kaznena stopa' (penalty=kazna) stvara pogrešnu sliku da je radnik kažnjen, dok je u stvari ovo bonus koji radnik prima za nepovoljno radno vreme.
Long service leave
HOW TO RENDER ITReći 'odsustvo za dugogodišnji radni staž' ili kratko objasniti 'plaćeni odmor stečen dugim radnim stažom (long service leave)'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao običan 'godišnji odmor' (annual leave), brišući razliku između redovnog odmora i posebnog prava stečenog dugim stažom.
Probation period
HOW TO RENDER ITReći 'probni rad' ili 'probni period'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao 'uslovna kazna' (probation u krivičnopravnom smislu), što je potpuno pogrešan kontekst.
Casual loading
HOW TO RENDER ITPrevesti opisno kao 'dodatak na platu za privremene (casual) radnike'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati prevode samo kao 'povišica' ili 'bonus' bez pominjanja da je to naknada baš za status privremenog radnika bez benefita - time se gubi ključna veza sa razlogom postojanja tog dodatka.
Super
HOW TO RENDER ITReći 'penzijski fond' ili transliterisano 'super', uz kratko objašnjenje 'obavezno penzijsko osiguranje'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao redovna državna 'penzija' (age pension), brišući razliku između privatne obavezne štednje i državne penzije.
TFN
HOW TO RENDER ITReci TFN kao skraćenicu na engleskom, ili objasni kao 'poreski identifikacioni broj' ako je potrebno pojašnjenje.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često prevode kao 'poreski broj' bez konteksta ili ga pomešaju sa ABN (poslovni broj), što menja značenje jer TFN je za pojedince, ne za firme.
Welfare & Centrelink · 14
Waiting period
HOW TO RENDER ITReći 'period čekanja' – opisno, jer se radi o opštem administrativnom konceptu, ne o nazivu institucije.
WHERE MARKS ARE LOSTNeki kažu 'period odlaganja' ili 'rok čekanja', što zvuči kao kašnjenje u obradi zahteva, a ne kao propisani uslov za sticanje prava — gubi se preciznost značenja.
Concession card
HOW TO RENDER ITReći 'kartica za popuste' ili zadržati 'concession card' uz kratko objašnjenje 'kartica za olakšice'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'socijalna kartica' je nejasan i ne prenosi da se radi o konkretnom Centrelink dokumentu za popuste.
myGov
HOW TO RENDER ITZadržati naziv 'myGov' nepromenjen.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'vladin sajt' gubi prepoznatljivost specifične platforme koja se koristi u ispitu.
Centrelink
HOW TO RENDER ITZadržati naziv 'Centrelink' nepromenjen.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevođenje kao 'socijalna pomoć' ili 'biro rada' gubi konkretno ime institucije koje mora ostati prepoznatljivo.
JobSeeker
HOW TO RENDER ITKoristiti naziv 'JobSeeker Payment' na engleskom ili reći 'naknada za nezaposlene (JobSeeker)' da se sačuva prepoznatljivost programa.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'tražitelj posla' gubi informaciju da je to konkretan naziv novčane pomoći Centrelink-a, ne opis osobe koja traži posao.
Age Pension
HOW TO RENDER ITPrevesti kao 'starosna penzija' - standardan i razumljiv srpski izraz.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često kažu samo 'penzija' bez konteksta, brkajući sa privatnom radnom penzijom (superannuation), koja je potpuno drugačiji sistem finansiranja.
Carer Payment
HOW TO RENDER ITPrevesti kao 'isplata za negovatelje' (Centrelink) - jasan i institucionalno prepoznatljiv izraz.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati brkaju sa 'carer allowance', koji je manji dodatni dodatak, ne glavni prihod - spajanje ova dva plaćanja u jedno gubi tačnost informacije koju ispitivač traži.
Income test
HOW TO RENDER ITReći 'provera prihoda' ili 'test prihoda' (Centrelinkova provera prihoda).
WHERE MARKS ARE LOSTČesto se pogrešno prevodi kao 'porez na prihod' (income tax), čime se potpuno gubi veza sa socijalnom pomoći.
Mutual obligation
HOW TO RENDER ITReći 'obaveza uzajamnosti' ili objasniti 'obaveze koje korisnik mora da ispuni da bi primao naknadu'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se bukvalno kao 'međusobna obaveza' bez pominjanja da je vezano za primanje socijalne pomoći, pa gubi institucionalni smisao.
Healthcare card
HOW TO RENDER ITZadržati naziv 'Healthcare Card' ili reći 'kartica zdravstvene pomoći za niske prihode'.
WHERE MARKS ARE LOSTMešati sa Medicare karticom - Healthcare Card je za popuste na osnovu prihoda, dok je Medicare kartica za osnovno zdravstveno osiguranje svih građana.
Rent Assistance
HOW TO RENDER ITReći 'pomoć za kiriju' ili 'dodatak za kiriju'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao opšta 'socijalna pomoć' bez pominjanja kirije, čime se gubi specifičnost da je vezano za stanovanje.
Assets test
HOW TO RENDER ITReći 'test imovine' ili zadržati 'assets test' uz kratko objašnjenje 'provera imovinskog stanja za Centrelink'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi doslovno kao 'test sredstava' ili mešati sa 'income test' (test prihoda) - to je odvojen kriterijum i gubi se poen zbog nepreciznosti.
Carer Allowance
HOW TO RENDER ITZadrži engleski naziv 'Carer Allowance' jer je to zvaničan naziv Centrelink isplate, po potrebi dodaj kratko objašnjenje 'dodatak za negovatelja'.
WHERE MARKS ARE LOSTČesto se pogrešno izjednačava sa 'Carer Payment', koji je potpuno drugačija, osnovna isplata koja zamenjuje prihod – to je netačan prevod i gubi poentu.
Family Tax Benefit
HOW TO RENDER ITZadržati naziv 'Family Tax Benefit' na engleskom, jer je to ime konkretnog programa.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi doslovno kao 'porodični poreski bonus' - zvuči kao poreska olakšica, a ne direktna socijalna isplata, pa se gubi tačnost.
Community · 11
Beyond Blue
HOW TO RENDER ITZadrži naziv 'Beyond Blue' na engleskom jer je to ime organizacije.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevođenje naziva bukvalno kao 'Iza plavog' je pogrešno i gubi prepoznatljivost institucije; naziv se ne prevodi.
Palliative care
HOW TO RENDER ITReci 'palijativna nega' – to je standardan medicinski termin u srpskom jeziku.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'hospicijska nega' je preuzak (hospicij je samo jedan oblik palijativne nege) ili 'nega za umiruće' zvuči neprikladno i nije precizan medicinski termin.
Counselling sessions
HOW TO RENDER ITReci 'seanse savetovanja' ili 'sesije kod savetnika' – oba su prirodna i razumljiva.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'terapijske sesije' je preterano medicinski i može promeniti nivo formalnosti; 'consulting sessions' (poslovne konsultacije) je pogrešna asocijacija koju treba izbeći.
My Aged Care
HOW TO RENDER ITReci 'My Aged Care' kao naziv (ostaje na engleskom), po potrebi dodaj kratko objašnjenje: 'servis Vlade za negu starijih osoba'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga prevode doslovno kao 'moja briga o starima' ili ga mešaju sa NDIS-om; to gubi poen jer je to specifičan naziv programa, ne opis, i NDIS je za osobe sa invaliditetom, ne za starije.
Respite
HOW TO RENDER ITReci 'privremeni smeštaj/nega za predah negovatelja' ili kratko 'predah nega' – opisno objašnjenje jer nema ustaljenog jednorečnog termina.
WHERE MARKS ARE LOSTDoslovan prevod 'odmor' gubi značenje da je u pitanju organizovana zamenska nega, a ne odmor same osobe kojoj je nega potrebna.
TIS National
HOW TO RENDER ITZadržati naziv na engleskom: TIS National, jer je to zvaničan naziv službe i ne prevodi se.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često prevode kao 'nacionalna prevodilačka služba' ili izmišljaju naziv, što gubi poen jer ispitivač traži prepoznatljiv naziv institucije, ne opis.
Home care package
HOW TO RENDER ITPrevesti opisno kao 'paket kućne nege za starije osobe', jer je smisao lako prenosiv.
WHERE MARKS ARE LOSTČesto se pogrešno prevodi kao 'smeštaj u staračkom domu' (nursing home), a home care package je upravo suprotno - namenjen je nezi kod kuće, ne u instituciji.
Aged care assessment
HOW TO RENDER ITReći 'procena za negu starijih osoba' ili 'procena potreba za starateljsku negu'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao opšti 'lekarski pregled', gubeći administrativni i institucionalni karakter procene za pristup uslugama nege.
ACAT
HOW TO RENDER ITOstaviti kao 'ACAT', uz kratko objašnjenje 'tim za procenu potreba starijih osoba'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se generičkim izrazom 'komisija', gubeći institucionalni identitet i specifičnu ulogu vezanu za negu starijih.
Interpreter service
HOW TO RENDER ITReci 'usluga prevođenja' ili 'usluga tumača', po potrebi dodaj 'preko telefona ili uživo'.
WHERE MARKS ARE LOSTČesto se prevodi kao 'prevodilačka agencija', što zvuči kao komercijalna firma, a ne kao javno dostupna usluga u okviru institucija.
NDIS
HOW TO RENDER ITReci NDIS kao skraćenicu na engleskom, jer se tako koristi i u svakodnevnom govoru u Australiji; ako treba objašnjenje, dodaj 'nacionalna šema za podršku osobama sa invaliditetom'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati often prevode kao 'nacionalno osiguranje za invalide' ili ga pomešaju sa penzijskim osiguranjem, što menja značenje jer NDIS nije osiguranje već šema finansiranja podrške.
Immigration · 10
Online portal
HOW TO RENDER ITReci 'onlajn portal' ili 'internet portal' – uobičajen i razumljiv prevod u ovom kontekstu.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'sajt' ili 'veb-strana' je preterano generičan i gubi značenje interaktivnog sistema za usluge koji 'portal' implicira.
Home Affairs
HOW TO RENDER ITReci naziv na engleskom 'Department of Home Affairs' ili prevedi kao 'Ministarstvo za unutrašnje poslove (Home Affairs)' pri prvom pominjanju.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga prevode kao 'Ministarstvo unutrašnjih poslova' bez pomena originalnog naziva, pa ispitivač ne može prepoznati da je reč o konkretnoj instituciji; najbolje je zadržati englesko ime.
Services Australia
HOW TO RENDER ITZadrži naziv 'Services Australia' na engleskom jer je to zvaničan naziv agencije.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati ga izjednačavaju samo sa 'Centrelink', zaboravljajući da Services Australia obuhvata širi spektar usluga (uključujući Medicare), što može promeniti značenje rečenice.
Bridging visa
HOW TO RENDER ITReći 'premošćavajuća viza' ili zadržati 'bridging visa'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'privremena viza' bez konteksta gubi specifičnu funkciju - da premošćava period čekanja između viza.
Citizenship test
HOW TO RENDER ITReći englesku frazu 'citizenship test', jer je to naziv konkretnog zvaničnog ispita bez tačnog srpskog ekvivalenta.
WHERE MARKS ARE LOSTBukvalan prevod 'test građanstva' zvuči kao opšta fraza i gubi institucionalni identitet; još gore je pomešati ga sa vizom - test se polaže tek kad su uslovi za državljanstvo već ispunjeni, ne za dobijanje vize.
NAATI
HOW TO RENDER ITOstaviti kao 'NAATI', izgovoreno kao skraćenica.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati pokušavaju da prevedu ili objasne naziv opisno, čime nepotrebno trošе vreme umesto da ostave akronim kao proper noun.
Partner visa
HOW TO RENDER ITReći 'viza za partnera' - opisni prevod je jasan i precizan.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao 'bračna viza', ali partner visa važi i za de facto partnere bez braka, pa se tim prevodom gubi tačnost i deo informacije.
Permanent resident
HOW TO RENDER ITReci 'stalni stanovnik' ili 'osoba sa stalnom boravišnom dozvolom'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često kažu 'državljanin' umesto 'stalni stanovnik', što je pogrešno jer stalni boravak nije isto što i državljanstvo.
Skills assessment
HOW TO RENDER ITReći 'procena stručnih kvalifikacija' ili 'procena veština za migraciju'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevodi se kao 'test veština' u smislu praktičnog ispita, umesto administrativne procene dokumenata i iskustva.
Visa condition
HOW TO RENDER ITReci 'uslov vize' ili 'vizni uslov'.
WHERE MARKS ARE LOSTGreška je prevesti kao 'viza uslova' (pogrešan red reči) ili generalizovati kao 'pravilo o vizi', gubeći preciznost da je to obavezujući uslov vezan za konkretnu vizu.
Education · 9
TAFE
HOW TO RENDER ITReci 'TAFE' kao naziv, ostaje na engleskom (kao NAATI).
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'fakultet' ili 'univerzitet' je netačan jer TAFE nije univerzitet već strukovna škola; to menja nivo i vrstu obrazovanja.
Public school
HOW TO RENDER ITReci 'državna škola' ili 'javna škola' – oba se koriste i razumeju.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod kao 'opšta škola' je netačan i zbunjujuć jer ne postoji takav termin u obrazovnom sistemu; gubi se jasna suprotnost javno/privatno.
VET
HOW TO RENDER ITKoristiti akronim 'VET' uz kratko objašnjenje 'strukovno obrazovanje', jer je to institucionalni naziv sistema.
WHERE MARKS ARE LOSTNajčešća greška je prevod 'veterinar' (veterinarian) - potpuno pogrešno značenje homonima koje u ovom kontekstu obrazovanja dovodi do potpunog gubitka poena.
NAPLAN
HOW TO RENDER ITZadržati skraćenicu 'NAPLAN' jer je to ime konkretnog nacionalnog programa testiranja.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi opisno kao 'školski test' bez pominjanja da je nacionalni standardizovani program - gubi se specifičnost naziva.
Prep
HOW TO RENDER ITReci 'priprema' ili 'pripremni razred', uz objašnjenje da je to prva godina školovanja pre prvog razreda.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često prevode kao 'predškolska' (koja je pre 'prep' i nije formalna škola), što stvara zabunu u nivou obrazovanja.
HSC
HOW TO RENDER ITZadržati skraćenicu 'HSC' uz objašnjenje 'maturski sertifikat u NSW' ako je potrebno.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi generično kao 'matura' bez pomena da je specifično za NSW - gubi se preciznost institucionalnog termina.
Kindergarten
HOW TO RENDER ITReći 'kindergarten' ili 'prva godina osnovne škole', u zavisnosti od konteksta, pažljivo razlikujući od 'preschool'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi kao 'vrtić' (predškolska ustanova) - to je pogrešno u australijskom kontekstu jer je kindergarten deo formalnog osnovnog obrazovanja.
Scholarship
HOW TO RENDER ITReci 'stipendija'.
WHERE MARKS ARE LOSTNema stvarne greške osim ako se prevede kao 'grant' ili 'subvencija', što gubi specifično značenje podrške za obrazovanje dodeljene pojedincu.
Year 12
HOW TO RENDER ITReci '12. razred' ili 'dvanaesti razred srednje škole'.
WHERE MARKS ARE LOSTKandidati često prevode kao 'dvanaesta godina' bez konteksta škole, što ne prenosi da se radi o završnoj godini srednjeg obrazovanja.
Housing · 4
Bond
HOW TO RENDER ITReći 'kaucija' – to je standardni i tačan termin u srpskom za ovaj koncept.
WHERE MARKS ARE LOSTNeki kažu 'depozit' bez konteksta ili 'garancija', što je nejasno; 'kaucija' je precizan pravni termin i treba ga koristiti dosledno.
Lease agreement
HOW TO RENDER ITReći 'ugovor o zakupu' – to je standardan i precizan termin za ovaj dokument.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevod 'ugovor o lizingu' je pogrešan jer 'lizing' u srpskom asocira na finansijski lizing vozila ili opreme, ne na iznajmljivanje nepokretnosti.
Council rates
HOW TO RENDER ITReći 'komunalni porez' ili 'opštinski porez na nekretnine'.
WHERE MARKS ARE LOSTPrevoditi kao 'komunalije' (mesečni računi za struju/vodu) - to meša porez na imovinu sa redovnim računima za usluge.
Public housing
HOW TO RENDER ITReci 'socijalno stanovanje' ili 'državno subvencionisano stanovanje'.
WHERE MARKS ARE LOSTČesta greška je prevod 'javno stanovanje' bukvalno, što ne prenosi da je namenjeno ljudima sa niskim primanjima i da je subvencionisano od strane vlade.
Keep going
39 Serbian dialogues with full transcripts · The Serbian CCL test · All Australian terms in 50 languages · Vocabulary by topic guide · Note-taking guide